Viêm dạ dày – Nguyên nhân, Triệu chứng và Cách điều trị

Viêm dạ dày có thể để lại nhiều biến chứng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và cuộc sống của người bệnh. Vì thế, ngay từ khi có những biểu hiện đầu tiên của bệnh viêm dạ dày, chúng ta cần có phương pháp điều trị kịp thời để ngăn chặn bệnh tiến triển.

viêm dạ dày

Viêm dạ dày là phản ứng viêm ở niêm mạc dạ dày

Viêm dạ dày là gì?

Viêm dạ dày là một trong những bệnh tiêu hóa thường gặp của người Việt Nam. Đây là tình trạng viêm, kích thích hoặc bị xói mòn ở niêm mạc dạ dày.

Viêm dạ dày thường được chia thành 2 dạng là viêm dạ dày cấp tính và viêm dạ dày mạn tính.

Viêm dạ dày cấp tính là tình trạng viêm dạ dày xảy ra đột ngột và có tính tạm thời. Nếu điều trị kịp thời, thời gian lành bệnh khá nhanh.

Ngược lại, viêm dạ dày mạn tính là tình trạng viêm dạ dày xảy ra kinh niên, lớp niêm mạc dạ dày bị viêm nhiễm trong thời gian dài. Lúc này, lớp niêm mạc dạ dày bị tổn thương rất nghiêm trọng, có thể dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm như ung thư dạ dày. Bệnh khó điều trị hơn viêm dạ dày cấp tính, nhưng nếu được chữa trị đúng cách và kiên trì, bệnh vẫn sẽ thuyên giảm và khỏi hoàn toàn.

Nguyên nhân dẫn đến bệnh viêm dạ dày

Nguyên nhân trực tiếp

Vi khuẩn Hp: Đây là một loại trực khuẩn sống trong niêm mạc dạ dày. Vi khuẩn sinh ra men protease, lipase,… phá hủy lớp màng nhầy giữa acid dạ dày và thành dạ dày. Từ đó, acid sẽ tấn công và tạo thành các vết loét trên niêm mạc dạ dày. Đồng thời, vi khuẩn Hp còn tiết ra men urease gây tổn thương niêm mạc dạ dày, làm thay đổi pH dạ dày, tăng tiết axit,  gây loét dạ dày.

vi khuẩn HP

Vi khuẩn Hp là nguyên nhân hàng đầu gây ra bệnh viêm dạ dày và các biến chứng như ung thư dạ dày hay loét dạ dày tá tràng.

Có một sự thật đáng buồn là: 1% người bị viêm loét dạ dày do vi khuẩn Hp sẽ tiến triển thành ung thư dạ dày.

– Trào ngược dịch mật: Khi van môn vị đóng không chặt hoặc đóng mở không đúng lúc, dịch mật sẽ trào ngược vào trong dạ dày, khiến cho niêm mạc dạ dày bị viêm.

– Nhiễm trùng: Một số loại vi trùng, vi khuẩn khác có thể tấn công, tạo ra những ổ viêm trên niêm mạc dạ dày.

– Bị bệnh: Một số loại bệnh có thể dẫn đến viêm dạ dày như: crohn, suy thận; sởi, cúm, bạch hầu, thương hàn…

– Di truyền: Nếu bộ mẹ bị viêm loét dạ dày thì con cái cũng có nguy cơ cao bị mắc viêm loét dạ dày. Đồng thời, những người này cũng tái phát bệnh sớm hơn.

Các yếu tố làm bệnh viêm dạ dày tiến triển nặng hơn

– Rượu bia: Rượu bia ức chế sự hình thành lớp màng nhầy giữa axit dạ dày và niêm mạc dạ dày. Đồng thời rượu bia còn gây áp lực lên hệ thần kinh, khiến cho axit bị sản sinh nhiều hơn. Vì thế, rượu bia chính là chất xúc tác để axit sẽ phá hủy niêm mạc dạ dày.

– Ăn uống không khoa học: Ăn không đúng bữa, ăn quá nhanh, ăn đồ ăn cay, nóng, lạnh… cũng là nguyên nhân là tăng nguy cơ viêm dạ dày.

– Thuốc lá, stress: Đây là các tác nhân khiến mạch máu bị co thắt. Do vậy, lượng máu đến dạ dày sẽ bị thiếu hụt.

– Thuốc chống viêm giảm đau không steroid (NSAIDs): Loại thuốc này là “kẻ thù” của dạ dày vì gây loét rất mạnh nếu sử dụng kéo dài.

Yếu tố rủi ro gây viêm dạ dày

– Rối loạn tự miễn dịch, gây kích thích lớp niêm mạc dạ dày.

– Các biện pháp điều trị bệnh ung thư như hóa trị liệu, xạ trị liệu cũng có thể gây viêm dạ dày, loét dạ dày thậm chí là xuất huyết dạ dày và các biến chứng khác.

Triệu chứng của bệnh viêm dạ dày

Triệu chứng chung của viêm dạ dày cấp tính và mạn tính

Đau bụng ở vùng thượng vị: Khi bị viêm dạ dày, bệnh nhân có thể đau phần ở giữa rốn và xương cụt của ngực. Cơn đau của mỗi người có thể biểu hiện khác nhau như đau bỏng rát, đau âm ỉ, đau quặn từng cơn, đau tức bụng, cơn đau nặng có thể ảnh hưởng đến các bộ phận khác trong cơ thể, bạn có thể sẽ cảm thấy đau lưng, tức ngực…

– Đau ở giữa bụng: Phần giữa bụng chứa nhiều cơ quan tiêu hóa khác nhau. Do đó, cơn đau ở giữa bụng rất khó xác định nguyên nhân. Tuy nhiên, triệu chứng này cũng có thể là do bạn bị viêm dạ dày.

Ợ chua: Đây là biểu hiện điển hình của bệnh viêm dạ dày. Nếu chỉ có triệu chứng này thì bệnh đang còn ở mức độ nhẹ, nếu được điều trị kịp thời bệnh sẽ nhanh khỏi.

– Buồn nôn và nôn: Lúc này, bệnh nhân sẽ cảm thấy nhộn nhạo ở dạ dày, muốn nôn nhưng không nôn được hoặc nôn khan, cũng có thể nôn toàn bộ thức ăn ra ngoài. Ngoài nôn và buồn nôn, bệnh nhân còn cảm thấy đắng miệng, khô môi, khô miệng và mệt mỏi.

Chướng bụng, khó tiêu: Triệu chứng này có thể xuất hiện ngay sau khi ăn hoặc lúc bình thường. Lúc nào bệnh nhân cũng cảm thấy no, tức bụng và không muốn ăn thêm gì.

Cảnh báo! Các triệu chứng của viêm dạ dày mạn tính cần đến gặp bác sĩ ngay

Khi viêm dạ dày tiến triển nặng, niêm mạc dạ dày sẽ xuất hiện các tổn thương lớn hơn, có thể kéo theo tình trạng chảy máu trong. Do đó, bệnh nhân sẽ gặp phải những cơn đau kéo dài, nôn ra máu, đi tiểu ra máu, phân có màu đen (do có dính máu từ trong dạ dày)…

Ngoài ra, bệnh viêm dạ dày mạn tính nặng còn kèm theo các biểu hiện khác như khó thở và khó nuốt thức ăn, tim đập nhanh…

Biến chứng nguy hiểm của bệnh viêm dạ dày

Ung thư dạ dày: Ung thư dạ dày là biến chứng nguy hiểm nhất của viêm dạ dày. Nếu viêm dạ dày càng tái đi, tái lại nhiều lần thì nguy cơ mắc ung thư dạ dày càng cao.

ung thư dạ dày

Viêm dạ dày có thể gây ung thư dạ dày.

– Xuất huyết dạ dày: Xuất huyết dạ dày là tình trạng dạ dày chảy máu trong do viêm dạ dày cấp hoặc mạn tính. Các biểu hiện kèm theo có thể là nôn ra máu, đại tiện màu đen, tiểu ra máu… Nếu xuất huyết dạ dày không được cấp cứu kịp thời có thể nguy hiểm đến tính mạng.

– Thủng dạ dày: Thủng dạ dày cũng là biến chứng rất nghiêm trọng của viêm dạ dày. Người bệnh thường xuyên cảm thấy đau nhói, như có vật gì đó đâm vào bụng của mình.

Hẹp môn vị: Môn vị là bộ phận nối giữa dạ dày và tá tràng. Khi môn vị bị hẹp, thức ăn di chuyển từ dạ dày xuống tá tràng sẽ gặp khó khăn. Nếu bệnh tiến triển nặng, người bệnh có thể nôn ra toàn bộ thức ăn đã ăn vào.

Cách điều trị bệnh đau dạ dày

Loại bỏ nguyên nhân gây bệnh viêm dạ dày

Ngay khi thấy xuất hiện 1 trong những triệu chứng của bệnh viêm dạ dày, bạn cần đến bệnh viện để được các bác sĩ khám bệnh và tiến hành làm các xét nghiệm lâm sàng như: chụp X-quang, nội soi dạ dày, xét nghiệm máu…. Thông qua đó, bác sĩ sẽ xác định được nguyên nhân, tình trạng viêm hoặc viêm loét và có hướng điều trị phù hợp nhất.

Bạn nên thực hiện việc này càng sớm càng tốt. Bởi vì nếu điều trị sớm, bệnh viêm dạ dày sẽ có cơ hội khỏi hoàn toàn cao hơn, hạn chế tiến triển thành viêm dạ dày mạn tính và các biến chứng nguy hiểm về sau này.

Cách để loại bỏ nguyên nhân gây bệnh viêm dạ dày cụ thể như sau:

– Nếu người bị viêm dạ dày do sử dụng các loại thuốc giảm đau hay  aspirin , cần ngừng uống ngay.

– Với người bị bệnh do vi khuẩn HP, bác sĩ sẽ đưa ra phác đồ kết hợp sử dụng thuốc kháng sinh để tiêu diệt vi khuẩn.

– Dùng thuốc kháng acid và các loại thuốc khác (chẳng hạn như thuốc ức chế bơm proton hoặc thuốc chẹn H-2) để giảm axit dạ dày. Tuy nhiên nếu dùng với liều lượng cao có thể gây tác dụng phụ không mong muốn.

– Nếu bị viêm dạ dày do thiếu máu ác tính, người bệnh cần được bổ sung Vitamin B12

Ngoài việc điều trị theo chỉ định của bác sĩ, người bị viêm dạ dày cần kết hợp chế độ sinh hoạt lành mạnh và ăn uống khoa học, tuyệt đối không sử dụng các chất gây tổn thương niêm mạc dạ dày. Tránh ăn những đồ ăn cay và nóng, nên ăn những thực phẩm khiến dạ dày giảm tiết acid hoặc trung hòa axit dạ dày. Ăn nhiều sữa chua và các chế phẩm sinh học để hỗ trợ đường tiêu hóa hoạt động hiệu quả hơn.

Giảm đau tạm thời

Trong 1 số trường hợp, nếu bệnh nhân viêm dạ dày cảm thấy quá đau đớn có thể áp dụng các phương pháp hỗ trợ dưới đây để giảm đau tạm thời:

– Uống nước ấm: Nước ấm sẽ có lợi cho đường tiêu hóa, tiêu diệt virus, vi khuẩn, giúp cho dạ dày êm ái hơn.

– Uống nước gừng hoặc ngậm 1 lát gừng: Vì có khả năng kháng khuẩn tốt, nên gừng thường xuyên được sử dụng để giảm các cơn đau do viêm dạ dày gây nên.

– Chườm nóng vùng bụng: Bạn có thể dùng 1 chai nước ấm chườm bụng để giảm cơn đau dạ dày tạm thời.

– Uống nước bạc hà: Một cốc nước bạc hà có thể cải thiện cơn đau dạ dày nhanh chóng, giảm buồn nôn, khó chịu.

– Uống thuốc dạ dày chữ Y  Yumangel – Giảm nhanh cơn đau dạ dày sau 5 đến 10 phút dùng: Yumangel tạo ra một lớp màng nhầy tương tự lớp chất nhầy trên bề mặt niêm mạc dạ dày, bởi vậy nó có tác dụng bảo vệ tính toàn vẹn của lớp chất nhầy, giảm sự tổn thương trực tiếp vào các tế bào biểu mô. Đồng thời Yumangel trung hoà axit dư giúp giảm đau dạ dày nhanh chóng với các triệu chứng đau âm ỉ, trào ngược dạ dày, buồn nôn, ợ chua, ợ nóng,…

thuốc chữ y chữa trào ngược dạ dày gây mệt mỏi

Hỗ trợ điều trị và phục hồi tổn thương trên niêm mạc dạ dày

– Chữa viêm dạ dày bằng nghệ: Nghệ có khả năng điều tiết dịch vị và giảm lượng axit trong dạ dày, chống viêm và làm lành tổn thương. Bạn có thể trộn nước cốt nghệ với mật ong để uống sau bữa ăn 30 phút, 2 lần/ngày vào sáng và tối.

– Chữa viêm dạ dày bằng bột sắn dây: Bột sắn dây có tác dụng trung hòa axit trong dạ dày và kháng khuẩn, chống viêm. Do đó, bột sắn dây có thể kết hợp cùng 1 số nguyên liệu khác để điều trị viêm dạ dày như nghệ, mật ong… Một cách đơn giản mà bạn có thể thực hiện đó là trộn 300g bột sắn dây + 300g bột chuối rừng + 300g bột nghệ + 0,5 lít mật ong nguyên chất, sau đó vo thành các viên nhỏ và ăn 3 viên trước mỗi bữa ăn 30 phút.

– Chữa viêm dạ dày bằng chuối xanh: Chuối xanh có tác dụng kích thích sự sản sinh của lớp màng nhầy để bảo vệ niêm mạc dạ dày. Người bệnh có thể lấy chuối tiêu xanh bỏ vỏ, cắt và thái lát mỏng sau đó phơi khô nghiền thành bột. Mỗi ngày ăn 20-30g bột chuối xanh sẽ giúp điều trị bệnh hiệu quả.

– Chữa viêm dạ dày bằng nha đam: Nha đam có tác dụng kháng viêm và làm lành các vết thương ở niêm mạc dạ dày. Mỗi ngày bạn có thể uống 2 – 3 lần, mỗi lần 30ml thịt nha đam xay với mật ong.

Hãy cẩn thận! Bệnh viêm dạ dày có thể bị lây

Vi khuẩn Hp có thể lây theo đường miệng và lây qua phân. Khi mà viêm dạ dày có kèm theo trào ngược dạ dày, vi khuẩn Hp sẽ có ở trong khoang miệng. Vì thế, cha mẹ bị viêm dạ dày nên hạn chế nhai cơm cho con cái.

Ngoài ra, sau khi đi đại tiện, bệnh nhân bị viêm dạ dày nên vệ sinh tay sạch sẽ để tránh lây cho người không mắc bệnh.

Lưu ý trong cách điều trị viêm dạ dày trong một số trường hợp đặc biệt

Trẻ em bị viêm dạ dày

Viêm dạ dày thường xuất hiện ở người lớn. Nhưng trẻ nhỏ vẫn có thể mắc bệnh này. Cách điều trị cho trẻ nhỏ có thể áp dụng tương tự người lớn. Tuy nhiên, cha mẹ nên chú ý thêm:

– Không ép trẻ ăn khi trẻ không muốn. Vì nếu bị ép, tâm lý của trẻ sẽ không thoải mái và càng chán ăn hơn.

– Không cho trẻ ăn đồ ăn cay, nóng khi trẻ đòi.

– Nhắc nhở trẻ vệ sinh sạch sẽ sau khi đi đại tiện/ tiểu tiện.

– Không nhai cơm cho trẻ để tránh lây nhiễm vi khuẩn Hp cho trẻ.

Phụ nữ mang thai và đang cho con bú bị viêm dạ dày

Phụ nữ mang thai/đang cho con bú nhất định phải đi khám bác sĩ để có liệu pháp điều trị viêm da dày kịp thời. Họ không nên tự ý uống thuốc vì có thể ảnh hưởng đến sức khỏe của chính mình, thai nhi và ảnh hưởng đến chất lượng sữa

Ngoài ra, phụ nữ mang thai hoặc đang cho con bú cũng có thể sử dụng các bài thuốc từ thảo dược lành tính để điều trị viêm dạ dày.

Trên đây là các thông tin cơ bản để bạn hiểu hơn về bệnh viêm dạ dày cũng như các điều trị viêm dạ dày. Nếu cần tư vấn thêm, bạn có thể liên hệ tới hotline 18001125 (miễn phí cước) để được giải đáp trực tiếp nhé.


1800 1125